Κοινωνία, Κράτος, Οικονομία – αναζήτηση μιας καινούργιας σχέσης

Δημόσια εκδήλωση σε συνεργασία με την ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ. Λόγω της μεγάλης απήχησης των εισηγήσεων δημοσιέυτηκε περίληψη των πρακτικών στιο Ενημερωτικό Δελτίο υπ” αριθμόν 68 της Κίνησης Πολιτών.
Συμμετέχοντες:
Γ. Δερτιλής, Ομ. Καθηγητής Παν/μίου Αθηνών – μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας-Διευθυντής σπουδών κοινωνιολογίας στην EcoledesHautesEtudes στο Παρίσι
Α. Διαμαντοπούλου, Βουλευτής ΠΑΣΟΚ-πρώην Επίτροπος Ε.Ε.
Φ. Κουβέλης, Βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ
Α. Μακρυδημήτρης, Καθηγητής Νομικής Πανεπιστημίου Αθηνών
Ν. Μουζέλης, Καθηγητής LSE
Φ. Καρζής, δημοσιογράφος

Στις 15 Μαΐου του 2008, το Βυζαντινό Μουσείο έσφυζε από κόσμο. Φάνηκε για άλλη μια φορά ότι οι πολίτες όχι απλώς ενδιαφέρονται αλλά και συμμετέχουν ενεργά σε κάθε σοβαρή πρωτοβουλία για την αντιμετώπιση των προβλημάτων της κρατικής μηχανής. Τα προβλήματα του κράτους σε σχέση και με το κοινωνικό σύνολο αλλά και με τις οικονομικές συνιστώσες της σύγχρονης ζωής εξετάστηκαν στο μικροσκόπιο μιας σειράς διαλέξεων και συζητήσεων που οργανώθηκαν από κοινού με τις ΜΚΟ «ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ» και «Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου». Οι διαλέξεις χωρίστηκαν σε τρεις κύκλους:

1. Το αίτημα της μεταρρύθμισης του κράτους

Στις διαλέξεις τους, η Κυρία Άννα Διαμαντοπούλου και οι Κύριοι Κουβέλης, Δερτιλής, Μακρυδημήτρης και Μουζέλης διατύπωσαν τους όρους και τις κατευθύνσεις που απαιτούνται για μια σωστή μεταρρύθμιση. Κοινοί τόποι των λόγων τους ήσαν:

Αλλαγή του νομοθετικού πλαισίου με γνώμονα τη διαφάνεια, την αξιοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα ηγετικά καθήκοντα.

Αλλαγή του πλαισίου λειτουργίας του δημόσιου τομέα, με στόχο την αποκέντρωση, την αυτοδιοίκηση, τη δημιουργία ενός κρατικού μηχανισμού ευέλικτου και σύγχρονου.

Αναθεώρηση των σχέσεων πολιτικής και πολιτικών προσώπων με τα μέσα ενημέρωσης, το συνδικαλισμό και τους κρατικούς ρόλους.

Έμφαση στον πεπαιδευμένο πολίτη και στην αναθέρμανση των συμμετοχικών δημοκρατικών θεσμών.

2. Κράτος και οικονομία: κρίση του εθνικού κράτους

Η ανάγκη αναθεώρησης του ρόλου του κράτους στο σύγχρονο παγκόσμιο περιβάλλον είναι επιτακτική και ευρέως αποδεκτή. Τι όμως είναι  εκείνο που πρέπει να αλλάξει;

Για τον Καθηγητή κ. Δερτιλή, η πολιτική παιδεία θα αναβαθμίσει την άσκηση της εξουσίας και η απεμπλοκή του κράτους από την οικονομία θα περιορίσει σημαντικά τις διαχειριστικές σπατάλες.

Για τον Καθηγητή κ. Μουζέλη, το κράτος οφείλει να αποκτήσει επιτελικό χαρακτήρα, εξισορροπώντας τις αντικρουόμενες τάσεις.

Για τον Καθηγητή κ. Μακρυδημήτρη, το εθνικό κράτος παραμένει κραταιό στη συνείδηση των πολιτών, μολονότι δέχεται διττή πίεση αφενός από τις κανονιστικές ρυθμίσεις της Ε.Ε. και αφετέρου από την ανάγκη αποκέντρωσης. Ο ρόλος του κράτους θα αναβαθμιστεί αν ενισχυθούν οι ανεξάρτητες αρχές και αρθεί η μονιμότητα.

Για την Κυρία Διαμαντοπούλου, μόνο το αντιπροσωπευτικό κράτος μπορεί να διατηρήσει τις βασικές πολιτικές επιλογές, με τη στήριξη της Ε.Ε., σε θέματα όπως οι διεθνείς οικονομικές πιέσεις και το διεθνοποιημένο έγκλημα.

• Για τον κ. Κουβέλη, η κοινωνική συνοχή και η προστασία των δικαιωμάτων πρέπει να αποτελούν θεμελιώδεις προτεραιότητες, ενώ κάθε εκχώρηση εξουσίας χρειάζεται τη λαϊκή συναίνεση. Επιπλέον, η δυνατή παρουσία των ανεξάρτητων αρχών θα αποτρέψει φαινόμενα αυταρχισμού.

3. Σχέσεις κράτους και κοινωνίας πολιτών

Η ανάγκη μιας ισχυρής και δραστήριας κοινωνίας πολιτών επισημάνθηκε από όλους τους ομιλητές, αρχής γενομένης από τον Καθηγητή κ. Μουζέλη. Για τον Καθηγητή κ. Μακρυδημήτρη, η ανάγκη ύπαρξης κοινωνίας πολιτών ενισχύθηκε από την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού και η συνταγματική κατοχύρωσή της είναι επιβεβλημένη. Για την Κυρία Διαμαντοπούλου, η περαιτέρω εξάπλωσή της εμποδίζεται από την ισχυρή δομή του κράτους και της εκκλησίας. Ο Καθηγητής κ. Δερτιλής επεσήμανε ότι πολλές οργανώσεις πολιτών προσομοιάζουν με την κρατική οργάνωση.

Η Κίνηση Πολιτών εξέδωσε περιλήψεις όλων των ομιλιών πιστεύοντας ότι στο θέμα αξίζει να δοθεί συνέχεια.

 deltio2008b Β΄ Τρίμηνο 2008 Κατεβάστε το έντυπο (pdf – 114Κb)